
Son 20 yılda yazılım geliştirme dünyası büyük ölçüde değişti. Yeni teknolojilerin ortaya çıkmasıyla geliştiricilerin uygulama geliştirme, test etme ve teslim etme süreçleri hem hızlandı hem de daha özerk hâle geldi. Derlenen kodları FTP aracılığıyla fiziksel sunuculara göndermek veya RDP kullanarak sunucuların masaüstlerine kopyalayıp yapıştırmak zorunda kaldığımız eski usul geliştirme süreçlerini hatırlatsak şaşırır mıydınız?
Günümüzde maksimum çeviklik sağlamak amacıyla iş akışlarımızı otomatikleştirmek ve standartlaştırmak için DevOps ilkelerinden, CI/CD işlem hatlarından, Kod Olarak Altyapı (Infrastructure as Code) yaklaşımından ve konteynerlerden yararlanıyoruz. Bu araçlar ve metodolojiler, iş birliğini odağına alan ve DevOps ile GitOps olarak adlandırılan kültürel bir dönüşümü beraberinde getiriyor. Öncelikle GitOps'un temelindeki yaklaşımlara ve ilkelere, ardından GitOps uygulamalarını benimsemenin avantajlarına göz atalım.
Monolitik uygulamalardan hizmet odaklı mimariye ve hatta mikro hizmetlere geçişle birlikte geliştiriciler, genel başarıya katkıda bulunmak için iş birliği içinde kendi uzmanlık alanlarına odaklanabiliyor. Belirli bir ekipteki her geliştirici, devasa bir uygulamanın tamamı üzerinde birlikte çalışmak yerine kendi uzmanlıklarına ve sorumluluklarına sahip oluyor. Bulut teknolojileri sayesinde bu değişim, genellikle çevik geliştirme süreçleri olarak adlandırılan yeni bir yazılım geliştirme dönemini de beraberinde getirdi.
Geleneksel şelale (waterfall) geliştirme modeli, geliştirme yaşam döngüsünde genellikle yavaş ilerleyen aşamalara ve ekipler arası kopukluklara neden oluyordu. Farklı ekipler ve operasyonlar nedeniyle her aşamanın uzun sürmesi, zaman zaman sürümün yayımlanmasını geciktiren darboğazlar oluşturuyordu. Çevik geliştirmeyle birlikte yazılım teslimatı bir ekip çalışmasına dönüştü ve başarılı bir teslimat için tüm ekip birlikte çalışmaya başladı.
Sürekli entegrasyon ve teslimatı mümkün kılan DevOps araçları ve metodolojilerinin yanı sıra, bu yaklaşımın nihai hedefi DevOps kültürü olarak bilinir. DevOps kültürü, birbirinden ayrı özellikler yerine organizasyonun tamamını kapsar ve ekipler arasındaki iş birliğinin önemini vurgular. Bu sayede yazılım geliştirme yaşam döngüsüne dâhil olan herkes, her ekibin ayrı öncelikleri olması yerine ortak sorumlulukları ve ortak başarı ölçütlerini paylaşır. CI/CD işlem hatlarının otomatik süreçleri sayesinde kodlar artık geliştirme yaşam döngüsünün herhangi bir aşamasında depoya gönderilebilir ve dağıtılabilir. Böylece uygulamanız geliştirme ortamından üretim ortamına kadar her ortamda çalışabilir.
Daha yüksek hız ve çeviklik elde etmek için DevOps felsefesini bir adım daha ileri taşıdığımızda Kod Olarak Altyapı yaklaşımı karşımıza çıkar. Kod Olarak Altyapı, kaynaklarınızı yapılandırma araçlarını manuel olarak kullanmak yerine kod aracılığıyla yönetmek ve sağlamak anlamına gelir. Ortamların karmaşıklığı arttıkça altyapıyı yönetmek zorlaşır ve süreçler insan hatalarına karşı daha savunmasız hâle gelir. IaC yaklaşımında altyapı kod olarak ele alınır; böylece süreçlerde standartlaşma ve hız sağlanır. Ancak altyapı yönetimi yine de sistemin içinde değil, dışında gerçekleştirilir.
Kod Olarak Altyapının avantajları ve uygulanması hakkında daha fazla bilgi edinmek için önceki blog yazımıza göz atabilirsiniz:
Günümüzde, yazılımlarımızı geleneksel süreçlerden oldukça farklı bir şekilde ve kolaylıkla paketlememizi sağlayan konteynerleştirme kavramına hepimiz aşinayız. Konteynerleştirilmiş uygulamalar söz konusu olduğunda, uygulama dağıtımlarını orkestre etmek için akla ilk gelen teknoloji Kubernetes'tir. Kubernetes, depoya gönderilen dosyaların otomatik olarak dağıtılmasını sağlayarak karmaşık altyapımızı yönetmemize yardımcı olur.
Kubernetes'in temelinde, nesnelerin istenen durumlarını tanımlayan bildirimsel yaklaşım yer alır. Nesnelerin oluşturulması, güncellenmesi, silinmesi ve yönetilmesi Kubernetes içerisinde yapılandırma dosyalarıyla tanımlanır. Bu dosyalara manifest adı da verilir. Kubernetes, altyapı kaynaklarını manuel olarak başlatmak, yapılandırmak ve yönetmek zorunda kalmamamızı sağlar.
Bununla birlikte DevOps'un operasyonel boyutu, altyapının karmaşıklığı ve yönetim sorunları nedeniyle bazen tam olarak anlaşılamaz ve verimli şekilde kullanılamaz. GitOps tam da bu noktada devreye girer. Weaveworks tarafından yaygınlaştırılan GitOps kavramı; altyapının dağıtımı, izlenmesi ve yönetimi ile kaynakların sağlanmasına yönelik bir dizi en iyi uygulamayı ifade eder.
GitOps, DevOps felsefesini ve Kod Olarak Altyapı yaklaşımını bir araya getirerek altyapı değişikliklerinin otomasyon ve pull request temelli süreçlerle yönetilmesini sağlar. Bu sayede yazılım teslimatı ve altyapı kaynaklarının dağıtımı, geliştiricilerin zaten aşina olduğu Git depoları kullanılarak tamamen otomatikleştirilir.
Altyapıyı kod aracılığıyla yönetmek, kodumuzu Git gibi bir sürüm kontrol sisteminde saklamamıza olanak tanır. GitOps terimi de adını buradan alır. Böylece kodumuzu Git'te saklayabilir ve kaynak kodda bir değişiklik algılandığında altyapımızdaki güncellemelerin otomatik olarak tetiklenmesini sağlayabiliriz.
AWS üzerinde CI/CD işlem hattınızda GitOps uygulamalarını kullanmaya yönelik kısa bir örnek aşağıda yer almaktadır:

GitOps; IaC yaklaşımı ve otomasyon aracılığıyla Kubernetes üzerinde dağıtım, yapılandırma, izleme ve değişiklik yapma süreçlerini, ayrıca bu kümelerde çalışan tüm uygulamaları standartlaştırır. Kümelerinizdeki tüm dağıtımları koda dönüştürebilir, Git'te saklayabilir ve sürüm kontrolüyle yönetebilirsiniz.
Uygulamalarınız için binlerce konteyneri yönettiğinizi düşünün. Gereken çok büyük zamanın yanı sıra hizmet bağımlılıklarını ve altyapının sağlığını etkili bir şekilde yönetmek neredeyse imkânsız hâle gelir. GitOps, orkestrasyon yönetimi konusunda ileri düzey uzmanlığa ihtiyaç duymadan değişikliklerinizi dağıtmanıza olanak tanır. Böylece geliştiriciler, konteyner orkestrasyonuyla ilgili endişeler taşımadan daha üretken ve özerk bir şekilde çalışabilir.
Kubernetes için GitOps yaklaşımında, istediğimiz altyapı durumunu ve nesne tanımlarını belirleyen manifest dosyalarını oluşturur ve Git deposunda saklarız. Böylece uygulamamız üzerinde çalışırken ve değişiklikler yaparken kaynakların başlatılması ve yönetilmesiyle ayrıca uğraşmamız gerekmez. GitOps, pull request temelli çalışır. Bu nedenle pull request'ler onaylanıp birleştirildiğinde konteyner kümelerimizdeki değişiklikler otomatik olarak dağıtılır. Kubernetes denetleyicileri (controllers), sistemi manifest dosyasında tanımlanan istenen duruma otomatik olarak getirir.
Bu sayede altyapıdaki değişiklikler, dışarıdan manuel olarak yönetilmek yerine sistemin kendi içinde orkestre edilir. Sonuç olarak tamamen entegre iş süreçleri ve işlem hatları elde edilir ve elbette güvenilirlik artar! Biz yalnızca uygulamamızın topolojisini ve ihtiyaçlarını tanımlarız; gerisini Kubernetes denetleyicileri halleder.
AWS üzerindeki Kubernetes kümelerinizde GitOps'u nasıl uygulayabileceğinize dair kısa bir örnek aşağıda yer almaktadır:

Flux CD, Kubernetes kümeleriniz üzerinde çalışan bir GitOps operatörüdür. Git deponuzdaki değişiklikleri izleyip tespit edecek ve altyapınızda bu değişiklikleri uygulayacak şekilde yapılandırabilirsiniz. Uygulamanızı manuel olarak güncellemeniz gerekmez. Operatör, belirlenen aralıklarla Git deposundaki kod değişikliklerini çeker ve kümelerinizin yapılandırmasını tanımladığınız istenen durumlara göre günceller.
GitOps, her bir değişiklik için manuel talimatlar uygulamak yerine altyapımızı bildirimsel bir yaklaşımla yönetmemize yardımcı olur. GitOps, altyapımızın ve uygulamalarımızın istenen durumunu kaynak kontrol sisteminde tanımlamamıza olanak tanır. Bu sayede Kubernetes'in temelindeki bildirimsel ilkeyle de uyum sağlar.
Altyapının istenen durumunu bildirimsel bir yaklaşımla tanımlamak, Git deposunu altyapı için tek doğruluk kaynağı hâline getirir. Kodumuzu ve manifest dosyalarımızı Git'te saklayarak depoyu, altyapımızın idealde nasıl olması gerektiğini belirleyen tek doğruluk kaynağı olarak kullanabiliriz. Altyapıda yapılan değişiklikleri etkili bir şekilde geri alabilmek için depodaki kodun sürüm kontrolüyle yönetilmesi de tek doğruluk kaynağı ilkesini destekler.
GitOps, gerçek altyapımızın istenen durumla eşleşmesini sağlayacak araçları kullanmamıza olanak tanır. Bu yapıdaki otomasyon ve uyarı sistemleri, karmaşık altyapı yapılandırma ve yönetim süreçlerine gerek kalmadan otomatik ölçeklenen ve kendi kendini iyileştiren bir altyapı oluşturmamıza yardımcı olur.
Altyapımızı kod olarak saklamak ve Git deposunda sürüm kontrolüyle yönetmek, istenen durumları tek bir doğruluk kaynağı üzerinden standartlaştırmamızı sağlar. Kodun depoya gönderilmesinden dağıtımına kadar her aşamada pull request yaklaşımının uygulanmasıyla CI/CD işlem hattımız, bildirimsel tanımlar sayesinde Git üzerinden tamamen otomatikleştirilebilir ve tekrarlanabilir hâle gelir.
Git'i altyapımız için tek doğruluk kaynağı olarak kullanmak, herhangi bir sorun yaşandığında değişiklik kayıtlarını geri almamızı veya önceki bir sürüme dönmemizi mümkün kılar. GitOps, altyapı yönetimi için tamamen yeni bir yöntem olmasa da sorunlar ortaya çıktığında altyapımızın güvenilir ve tutarlı kalmasını sağlayan bir yaklaşım sunar.
Altyapımızdaki değişiklikleri yönetmek ve dağıtmak için Git kullanmak; altyapı yapılandırmalarına, manuel operasyonlara ve insan hatalarını düzeltmeye harcanan zamanı azaltır. Geliştiriciler, uygulama ve altyapı değişikliklerini Git depoları aracılığıyla daha hızlı yönetebilir. Bu uygulamalar, tüm altyapıyı etkilemeden yeni teknolojileri ve özellikleri kolayca denemelerine de olanak tanır.
Git'in sağladığı izlenebilirlik, altyapınız ve kümeleriniz genelindeki tüm değişiklikleri takip edip izlemenize olanak tanır. GitOps ile sistemde değişiklik yapmak için küme kimlik bilgilerine veya insan müdahalesine ihtiyaç duymazsınız. Ayrı bir ortam olarak yapılandırılan sistemde değişiklikler yalnızca Git üzerinden yapılabilir. Denetim günlükleri ve izleme sistemleri de altyapıdaki değişiklikleri bu değişiklikleri gerçekleştiren kullanıcılara kadar takip etmenizi ve uyumluluk süreçlerinizi geliştirmenizi sağlar.
İşte favori GitOps araçlarımızdan bazıları:
Flux: Kubernetes için GitOps operatörü
Gitkube: Git push kullanarak Docker imajlarını oluşturma ve Kubernetes'e dağıtma
Jenkins X: Yerleşik GitOps desteğiyle Kubernetes üzerinde sürekli teslimat
Helm Operator: Bildirimsel Helm yönetimi için Flux Helm Operatörü
Sizin favoriniz hangisi?
GitOps uygulamalarını benimseyerek uygulama ve altyapı dağıtım süreçlerinizi geliştirmek ister misiniz? Çevikliği yazılım geliştirme yaşam döngünüze entegre etmek için hemen bizimle iletişime geçin!
Deniz, yeni mezun ve pazarlama alanında uzmanlaşmış biri olarak, iş teknolojileri ve teknoloji kültürü hakkında bilgi öğrenmeye ve paylaşmaya heyecan duymaktadır. Okul yılları boyunca teknoloji şirketlerinde edindiği deneyimlerle, teknolojinin işletmeleri nasıl dönüştürdüğünü öğrenmeye daima heveslidir.
Teknoloji kullanımımız, çözümlerimiz ve rehberlerimizle ilgili en son güncellemeleri ve makaleleri keşfedin.
Size daha iyi bir deneyim sunmak için çerez kullanıyoruz.
Kişiselleştirilmiş içerikle size daha iyi bir deneyim sunmak için çerezleri kullanıyoruz.
Çerezler, ziyaret ettiğiniz web siteleri tarafından bilgisayarınıza gönderilen ve saklanan küçük dosyalardır. Bir sonraki ziyaretinizde tarayıcınız çerezi okuyarak bilgileri, çerezi oluşturan web sitesine veya öğeye iletir.
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤ
Çerezler, web sitemizi her ziyaret ettiğinizde sizi otomatik olarak tanımamıza yardımcı olur, böylece deneyiminizi kişiselleştirebilir ve size daha iyi hizmet sunabiliriz.


